Mỗi bức ảnh đẹp là một câu chuyện được kể, một khoảnh khắc của thời gian được ghi lại và một cảm xúc được thể hiện. Tuy nhiên, ít ai biết rằng sau mỗi bức ảnh đẹp ấy là một quá trình phức tạp của sự tạo dựa trên các nguyên lý vật lý và kỹ thuật. Hãy cùng khám phá cách mà các máy ảnh tạo ra những tác phẩm nghệ thuật này.
Cấu tạo của máy ảnh
Hai thành phần chính của máy ảnh gồm: ống kính và cảm biến hình ảnh. Ống kính chính là một thấu kính hội tụ, trong khi cảm biến hình ảnh được đặt bên trong buồng tối (hay còn gọi là thân máy), thay thế cho việc sử dụng phim. Cảm biến hình ảnh chức năng như “màn ảnh” trong máy ảnh film, nhưng thay vì thu thập hình ảnh trên một tấm phim, nó lưu trữ hình ảnh dưới dạng dữ liệu kỹ thuật số trên các thiết bị lưu trữ như thẻ nhớ.
Ảnh của một vật ở trên phim
Hình ảnh của vật trên phim luôn là hình ảnh thật, nghĩa là hình ảnh được chiếu ngược chiều so với vật và nhỏ hơn vật. Để đảm bảo rõ nét cho hình ảnh trên phim, điều chỉnh khoảng cách giữa ống kính và phim là cần thiết.
Cách vẽ hình ảnh của một vật trên phim
Cách vẽ hình ảnh của một vật trên phim giống như việc vẽ hình ảnh trong thấu kính hội tụ, với vật kính của máy ảnh là một thấu kính hội tụ.
Cách xác định khoảng cách từ vật kính đến phim (tức là từ thấu kính đến hình ảnh) hoặc từ vật đến vật kính
Cách xác định khoảng cách từ vật kính đến phim (tức là từ thấu kính đến hình ảnh) hoặc từ vật đến vật kính được thực hiện như sau:
– Bước đầu tiên là vẽ hình ảnh của vật qua máy ảnh.
– Tiếp theo, chúng ta sử dụng tính chất của tam giác đồng dạng để tính khoảng cách từ vật kính tới phim.
– Hoặc, chúng ta cũng có thể sử dụng công thức của thấu kính để tính toán. Để tính khoảng cách từ vật kính đến phim, chúng ta lưu ý rằng f và d’ luôn có dấu (+) vì hình ảnh luôn là hình ảnh thật.
\(\frac{1}{f} = \frac{1}{d} + \frac{1}{d’}\)
Bài tập ứng dụng
Câu 1: Hình ảnh của một vật trên phim trong máy ảnh là:
- Ảnh thật, cùng chiều với vật và nhỏ hơn vật.
- Ảnh thật, ngược chiều với vật và nhỏ hơn vật.
- Ảnh ảo, cùng chiều với vật và nhỏ hơn vật.
- Ảnh ảo, ngược chiều với vật và nhỏ hơn vật.
Hình ảnh của một vật trên phim trong máy ảnh là hình ảnh thật, ngược chiều với vật và nhỏ hơn vật.
→ Đáp án B
Câu 2: Vật kính của máy ảnh sử dụng:
- thấu kính hội tụ
- thấu kính phân kì
- gương phẳng
- gương cầu
Vật kính của máy ảnh là một thấu kính hội tụ.
→ Đáp án A
Câu 3: Hình ảnh của một vật trong máy ảnh có vị trí:
- nằm sát vật kính
- nằm trên vật kính
- nằm trên phim
- nằm sau phim
Hình ảnh của một vật trong máy ảnh có vị trí nằm trên phim.
→ Đáp án C
Câu 4: Khi chụp ảnh bằng máy ảnh cơ học, người thợ thường điều chỉnh ống kính máy ảnh để:
- thay đổi tiêu cự của ống kính.
- thay đổi khoảng cách từ vật đến mắt.
- thay đổi khoảng cách từ vật kính đến phim.
- thay đổi khoảng cách từ vật đến phim.
Khi chụp ảnh bằng máy ảnh cơ học, người thợ thường điều chỉnh ống kính máy ảnh để thay đổi khoảng cách từ vật kính đến phim. Vật càng gần ống kính thì hình ảnh trên phim càng to.
→ Đáp án C
Câu 5: Trong máy ảnh cơ học, để hình ảnh của vật cần chụp hiện rõ nét trên phim, người ta thường:
- thay đổi tiêu cự của vật kính và giữ phim, vật kính đứng yên.
- thay đổi khoảng cách từ vật kính đến phim bằng cách đưa vật kính ra xa hoặc lại gần phim.
- thay đổi khoảng cách từ vật kính đến phim bằng cách đưa phim ra xa hoặc lại gần vật kính.
- thay đổi vị trí của cả vật kính và phim sao cho khoảng cách giữa chúng không đổi.
Trong máy ảnh cơ học, để hình ảnh của vật cần chụp hiện rõ nét trên phim, người ta thường thay đổi khoảng cách từ vật kính đến phim bằng cách đưa vật kính ra xa hoặc lại gần phim.
→ Đáp án B
Câu 6: Để chụp ảnh của một vật ở rất xa, cần phải điều chỉnh vật kính sao cho:
- tiêu điểm vật kính nằm rất xa phim.
- tiêu điểm vật kính nằm ở phía sau phim.
- tiêu điểm vật kính nằm đúng trên phim.
- tiêu điểm vật kính nằm ở phía trước phim.
Để chụp ảnh của một vật ở rất xa, cần phải điều chỉnh vật kính sao cho tiêu điểm vật kính nằm đúng trên phim.
→ Đáp án C
Câu 7: Người ta dùng máy ảnh để chụp ảnh một bức tranh cao 0,5m và đặt cách máy 1,5m. Người ta thu được ảnh trên phim cao 2,4 cm. Khoảng cách từ phim đến vật kính lúc chụp ảnh là:
- 0,8 cm B. 7,2 cm C. 0,8 m D. 7,2 m
→ Đáp án B
Câu 8: Một vật AB đặt trước một máy ảnh và cách vật kính của máy 3,6m. Ta thu được một ảnh trên phim cao 2,5cm và cách vật kính 12 cm. Chiều cao của vật AB là:
- 7,5 mm B. 7,5 cm C. 75 cm D. 7,5 m
→ Đáp án C
